Czy mieszkańcy rejonu Bogatyni i Opolna-Zdroju mogą dochodzić roszczeń za szkody związane z działalnością górniczą?

Pęknięcia na ścianach, krzywiące się futryny, wysychająca studnia? Jeśli mieszkasz w rejonie Bogatyni albo w Opolnie-Zdroju, to mogą to być sygnały związane z pracą odkrywki Turów. Z tego artykułu dowiesz się, czym są szkody górnicze , czy mogą być podstawą roszczeń, kto za nie odpowiada i od czego zacząć proces likwidacji takiej szkody. Co zrobić, gdy podejrzewasz, że Twój dom ucierpiał przez zakład górniczy?

Skąd się biorą szkody górnicze w okolicy kopalni Turów?

Turów to odkrywkowa kopalnia węgla brunatnego, którą prowadzi PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna. Żeby wyrobisko pozostawało suche, z gruntu odpompowuje się ogromne ilości wody. Wokół odkrywki tworzy się tzw. lej depresji, czyli obszar, na którym poziom wód podziemnych wyraźnie spada.

Co to oznacza dla Ciebie? Gdy woda znika, grunt osiada i kurczy się, a to przenosi się na fundamenty oraz ściany budynku. Bliżej krawędzi wyrobiska dochodzą ruchy i deformacje terenu. Dlatego pękający mur albo studnia, która nagle przestała dawać wodę, mogą być skutkiem tego, co dzieje się pod ziemią.

Najczęstsze objawy szkód górniczych, na które warto zwrócić uwagę:

• Pęknięcia i zarysowania na ścianach, kominach lub elewacji.
• Osiadanie albo przechylenie budynku, klinujące się drzwi i okna.
• Spadek poziomu wody w studni lub jej całkowite wyschnięcie.
• Zapadliska, deformacje terenu, uszkodzone ogrodzenia i nawierzchnie.

Czy mieszkaniec może żądać odszkodowania?

Tak. Za szkody górnicze wyrządzone ruchem zakładu górniczego odpowiada przedsiębiorca prowadzący wydobycie, a nie właściciel nieruchomości. Mówi o tym ustawa z 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze.

W praktyce masz dwie drogi. Możesz żądać przywrócenia stanu poprzedniego, czyli naprawy, albo – wypłaty odszkodowania.

Odszkodowanie może nie ograniczać się do kosztu remontu. Jeśli przez szkody górnicze Twój dom stracił na wartości, możesz domagać się także rekompensaty za ten spadek. Zanim jednak rozważysz podjęcie działań, warto przeczytać nasz artykuł o tym, jak rozpoznać szkody górnicze.

Od czego zacząć i jak przebiega dochodzenie roszczeń w sprawie szkód górniczych?

Zacznij od dokumentacji. Zrób zdjęcia uszkodzeń, zapisz datę, kiedy je zauważyłeś, i zbierz wszystko, co wiąże szkodę z nieruchomością.

Kolejny krok to pisemne zgłoszenie szkody górniczej do przedsiębiorcy górniczego. W ten sposób rozpoczyna się postępowanie ugodowe, które należy wyczerpać, zanim sprawa mogłaby trafi do sądu. Jeśli zakład górniczy odmówi zawarcia ugody albo przez 30 dni nie dojdzie do porozumienia, sprawa będzie mogła zostać skierowana na drogę sądową. W tym etapie kluczowa może okazać się opinia biegłego, która wskaże na występowanie związeku przyczynowo - skutkowego pomiędzy wydobyciem zakładu górniczego a powstałą szkodą górniczą.

Ile masz czasu na zgłoszenie roszczeń?

Roszczenia o naprawienie szkód górniczych przedawniają się po 5 latach od dnia, w którym dowiedziałeś się o szkodzie i o tym, kto ją wyrządził. Po tym terminie zakład górniczy może uchylić się od odpowiedzialności, podnosząc zarzut przedawnienia.

Problem w tym, że ustalenie, kiedy dokładnie dowiedziałeś się o szkodzie, bywa sporne, a ciężar wykazania tej daty leży po Twojej stronie. Więcej o pułapkach terminów znajdziesz w tekście o przedawnieniu roszczeń o szkody górnicze.

Najczęściej zadawane pytania

Czy muszę udowodnić, że to kopalnia odpowiada za szkodę?

Trzeba wykazać związek między pracą zakładu górniczego a powstałymi uszkodzeniami. W praktyce rozstrzyga o tym najczęściej opinia biegłego z zakresu geologii lub budownictwa.

Co, jeśli kopalnia nie odpowie na moje zgłoszenie?

Jeżeli w ciągu 30 dni od zgłoszenia nie dojdzie do ugody, możesz skierować sprawę do sądu. Brak odpowiedzi nie blokuje Twoich uprawnień.

Dostanę odszkodwoanie czy naprawę?

Podstawą jest przywrócenie stanu poprzedniego, czyli naprawa. Niezależnie od tego możesz żądać rekompensaty za spadek wartości nieruchomości.

Artykuł, który Państwo przeczytali, jest sponsorowany przez Krajewska i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych sp. k. z siedzibą w Katowicach. Jednocześnie informujemy, że niniejszy materiał stanowi informowanie o wykonywaniu zawodu radcy prawnego w rozumieniu art. 31 ust. 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego oraz informację handlową w rozumieniu § 23 ust. 2 Kodeksu Etyki Adwokackiej.

Autor: Piotr Rożek, radca prawny